Trình bày nhân sinh quan phật giáo trong triết học

     

Ðã là người, không người nào không băn khoăn tự hỏi mình vị đâu mà có? Sự hiện diện của bản thân mình trên cõi đời này như thế nào? hoàn cảnh của bản thân sống như vậy nào? v.v... Thiệt là từng nào vấn đề, bao nhiêu thắc mắc làm tín đồ ta băn khoăn, thắc mắc, ăn uống không yên, ngủ ko yên.

Bạn đang xem: Trình bày nhân sinh quan phật giáo trong triết học

Ðể giải quyết các vấn đề trên, những triết học với tôn giáo đều phải có đưa ra những giải mã đáp; đông đảo giải đáp tuyệt biện minh về “vấn đề sống” ấy, call là nhân sinh quan.

Là một tôn giáo, gồm một triết học cực kỳ cao, phật giáo tất nhiên cũng đều có dành 1 phần lớn để nói đến nhân sinh quan.

Nhân sinh quan liêu ấy như vậy nào? Ðó là một trong những vấn đề mà mỗi Phật tử chúng ta không thể không nghe biết được. Sự hiểu biết này hoàn toàn có thể giúp bọn họ nhận chân được những điểm mạnh và yếu điểm của con người và giúp họ sắp đặt cuộc đời và sống một cuộc sống có chân thành và ý nghĩa và lợi lạc cho bạn và đến xã hội.

B. CHÁNH ÐỀ

I. NHÂN SINH QUAN vị ÐÂU MÀ CÓ?

Trước tiên, vấn đề làm chúng ta thắc mắc những nhất là:

Con fan do đâu cơ mà có?

Ðể giải đáp vụ việc này, phật giáo có thuyết “mười nhì nhân duyên”.

Trong mười nhì nhân duyên ấy, vô minh là căn bản. Vô minh là gì? có nghĩa là đối với sự lý, ko rõ biết được đúng như thật. Do đó mà sanh ra mê lầm, thật cho là giả, giả cho là thật, điên đảo hư vọng chấp ngã, chấp pháp, phân minh mình, người; rồi theo cảnh thuận nghịch mà lại khởi phiền não, bắt buộc cũng điện thoại tư vấn là “hoặc”. Từ thú vị mà chế tác tác ra các nghiệp, hoặc thiện hoặc ác. Sự sản xuất tác ấy gọi là “Hành”, bỏ ra thứ nhị trong mười hai nhân duyên.

Do nghiệp lành dữ huân tập chứa nhóm vì vậy “nghiệp thức”. Nghiệp thức này theo khu vực huân tập nhuần nhuyễn rồi thác sinh vào bầu mẹ, đó là món “Thức”, bỏ ra thứ ba trong mười hai nhân duyên.

Trong thai mẹ, gom tinh huyết làm nhục thể, tâm thức cùng nhục thể hòa hiệp hotline là “Danh sắc” kia là chi thứ bốn trong mười nhì nhân duyên, (Danh: trung khu thức; Sắc: Nhục thể).

Từ Danh nhan sắc lần lần tượng đủ sáu căn, gọi là “Lục nhập”. Ðó là chi thứ năm trongmười hai nhân duyên.

Sau khi thoát khỏi thai, sáu căn xúc so với sáu trần, biết nóng, lạnh, đau, êm, v.v... Nên gọi là “Xúc”, đưa ra thứ sáu trong mười nhị nhân duyên.

Do sự xúc va ấy, mà tâm dần dần sanh niệm phân biệt, rồi bao hàm sự giác lâu vui, khổ, v.v... Ðó là “Thọ”, chi thứ bảy trong mười hai nhân duyên.

Do sự cảm thọ vui, khổ, khởi niệm ưa ghét, chấp đắm ấy mà lại sanh ra gồm “Ái”, bỏ ra thứ tám trong mưởi nhị nhân duyên.

Vì tham ái buộc phải tìm cầu ráng lấy chiếc hay dòng tốt, dòng ưa thích. Ðó điện thoại tư vấn là “Thủ” bỏ ra thứ chín vào mười hai nhân duyên.

Muốn cho vừa lòng chỗ nhiễm trước, ngưỡng mộ của “Ái” cùng “Thủ”, nên phải lập nghiệp. Nghiệp này hoàn toàn có thể chiêu cảm trái báo vị lai, nên gọi là “Hữu”, chi thứ mười trong mươi hai nhân duyên.

Ðã tất cả “Hữu” là mẫu mầm giống, thì nạm nào cũng đều có “Sanh” là chi thứ mười 1 trong mười hai nhân duyên.

Ðã gồm “Sanh” thì phải bao gồm “Lão và Tử” là chi thứ mười nhị trong mười nhị nhân duyên.

Trong mười nhị nhân duyên, “Vô minh” thuộc về “hoặc” và “Hành” nằm trong “nghiệp”. Ðó là nhơn quá khứ. Bởi nhơn vượt khứ ấy mà tất cả năm quả “Khổ” hiện tại là: Thức, Danh sắc, Lục nhập, Xúc và Thọ.

Do quả “Khổ” hiện tại nói trên mà lại khởi ra “Hoặc” là ái thủ và tạo nên “Nghiệp” là hữu, để gia công nhơn cho quả “Khổ” sau là sanh và lão tử ở vị lai.

Như thế, từ nhơn quá khứ, thanh lịch quả hiện tại tại, với quả hiện tại tại, lại có tác dụng nhơn mang đến quả tương lai, cha đời cứ nối tiếp xoay vần mãi mãi không dứt, như 1 bánh xe luân phiên tròn, lên xuống, xuống lên không ngừng nghỉ.

Cứ đó mà suy ra thì biết rằng, bạn chẳng hầu như sống một đời trong hiện tại này, nhưng trước kia, về quá khứ đã trải qua lần khần bao nhiêu cuộc sống rồi. Với sau này, trong vị lai, cũng trở thành còn vô lượng đời sống nữa. Fan hiện sống đây để rồi chết, mà chết choc lại là mẫu nhơn làm cho thành cuộc sống vị lai.

Như thế, sống, chết nối tiếp theo nhau không bao giờ dứt, tựa như các làn sóng, đặc điểm này tan đi để hiệp lại một cái khác, không lúc nào hết, trường hợp còn gió. Con người, nếu như gió vô minh còn thổi, thì loại sanh mạng còn lưu giữ chuyển, lăn trôi, chìm nổi mãi.

II.THÂN NGƯỜI NHƯ THẾ NÀO?

Sau khi họ đã biết lý do gây làm ra hiện diện của người trên cõi cố gắng này rồi, một câu hỏi khác hiện đến trong đầu óc chúng ta là: Thân con người như thế nào? Đẹp đẽ tuyệt xấu xa, tất cả thật tốt giả, xứng đáng quý hay đáng khinh?

Ðể giải đáp sự việc này, đạo Phật có nhiều thuyết, phụ thuộc vào Tiểu thừa tuyệt Ðại thừa, tôn phái này tuyệt tôn phái khác. Phần đông thuyết ấy, tuy vậy nhiều dẫu vậy không trái phòng nhau, mà chính là bổ khuyết mang lại nhau, khiến cho vấn đề được trình bày trong các khía cạnh, từ bé nhỏ đến rộng, tự cạn mang lại sâu, từ không tính đến trong, từ tướng mang đến thể, giã từ tướng mang đến tổng tướng...

Dưới đây cửa hàng chúng tôi xin tuần tự trình diễn các quan niệm ấy trường đoản cú Nhơn thừa mang đến Thiên thừa, qua Nhị vượt và cuối cùng đến Ðại thừa, để quý độc giả có một quan tiền niệm khá đầy đủ về vụ việc này.

1. Quan niệm Nhơn thừa: Thân tín đồ hòa hợp, vày tinh huyết bố mẹ cùng thần thức, góp bốn chất: Cứng, ướt, nóng, động cơ mà thành. Dữ thế chủ động trong ấy là thức (nghiệp thức). Vì chưng nghiệp thức tín đồ nhóm những duyên hội họp làm thân người. Nghiệp thức ấy gồm ra do vị sự gây tạo vị đời trước huân tập địa điểm tự trọng tâm kết thành công năng có tánh biện pháp người, rất có thể cảm đặng thân người. Vì thế là từ nơi tự tâm tạo nên tác hạnh nghiệp, những hạnh nghiệp ấy trở lại huân tập thành công suất nghiệp người nơi từ bỏ tâm, cho tới khi công năng nghiệp thức ấy thuần thục, gặp đủ những trợ duyên, chiêu cảm hiện nay ra bao gồm thân người. Vậy thân thể ko phải thoải mái và tự nhiên không nhân mà có, cũng không phải ai khác có tác dụng ra, mà chính do tự trọng tâm tạo, từ tâm đổi mới hiện, nên có câu: “Tâm tạo nhứt thế” và câu “Tam giới hữu tình, giai tùng nghiệp hữu”. Thân thể theo nghiệp nhơn cơ mà có, nghiệp nhơn hữu hạn, bắt buộc thân thể có lúc rã rời. Trong những lúc thân thể còn, từ nơi tự tâm sản xuất tác những hạnh nghiệp để gây thành công năng chiêu cảm thân sau, với thân trong tương lai sẽ thành hiện tại; lúc thân trước đang theo nghiệp báo cơ mà tiêu diệt. Do đó Phật giáo so với sự chết, chỉ là sự xoay đổi thay của nghiệp thức nơi tự tâm, để nỗ lực thân cũ, rước thân mới.

Trong khi đông đảo người, do sự phát âm biết cạn hẹp, đang lầm tưởng thân thể thoạt nhiên sanh, và sau khoản thời gian chết trọn vẹn tiêu diệt.

Chết để đổi khác thân mới, sinh để cố thân cũ, luân chuyển vần vị trí vòng bị tiêu diệt và sanh, sanh và chết, núm thân cũ đem thân mới, mang thân bắt đầu để cầm thân cũ, như fan thay y phục.

Vậy thân thể của người hiện nay, chỉ là 1 thân vào vô lượng thân. Người đã cố gắng bỏ lừng khừng bao nhiêu thân về trước, về sau người cũng biến thành phải đổi thay không biết từng nào thân nữa, nếu không một niệm “hồi quang bội phản chiếu”.

Sự sanh hiện tại tại, chỉ là 1 lần sanh trong vô lượng lần sinh; cùng sự chết ngày này cũng chỉ là 1 trong những phen bị tiêu diệt trong vô lượng lần chết.

Phật giáo đối với sự sanh, ko tham cầu, vày nó là vô thường không lâu không bền; so với sự chết, không sợ hãi, bởi vì nó không phải mất hẳn đi, nhưng mà chỉ là sự thay cũ thay đổi mới. Ko tham cầu, không hãi sợ, nên Phật giáo so với thân thể khác hẳn với thường xuyên tình vào đời.

Người ta thấy nơi fan đã thật đọc Phật giáo, khi bị tiêu diệt như lúc sống, lúc nhức như lúc mạnh vẫn an độc lập tĩnh.

Thân hiện tất cả đây, là dòng quả của nghiệp thân đã tạo nên từ trước và thân sẽ sở hữu sau này là vì sự chế tạo nghiệp bây giờ, nên người trong Phật giáo đương lâu lãnh báo thân hiện nay tại, dầu khổ tuyệt vui hồ hết nhận chịu đựng một phương pháp vui vẻ cùng nhẫn nai, vì bao gồm kêu cầu tuyệt vọng thế nào, cũng không thể làm những gì được một khi vẫn kết quả, mà nhứt là chỉ băn khoăn lo lắng trau giồi cá nhân, là đều có thể đổi xấu ra tốt, nhằm hưởng rước quả báo xuất sắc đẹp nghỉ ngơi tương lai, tức là tu tập những pháp lành, thuộc dẹp trừ chổ chính giữa niệm hành động bạo ác.

Xem thêm: Hãy Để Gió Cuốn Đi - Mây Là Của Trời, Cứ Để Gió Cuốn Đi

Cõi tín đồ thuộc về mặt đường lành, mặc dù chưa khỏi khổ, nhưng rất có thể tu tạo thành nghiệp nhơn để hưởng đem nhiều hạnh phúc ở thân người. Người ta vẫn bảo, hoặc sẽ cảm thấy sự vui thú, sự hạnh phúc ở nơi fan xinh đẹp mắt khỏe mạnh, rất đầy đủ tất cả nhu dụng, cùng sự khổ não, sự tai hại ở bạn xấu xí, đau yếu, thiếu thốn các vật dụng.

Trong hội nói pháp nghỉ ngơi Ta Kiệt La Long Cung, đức Phật đã chỉ cho đại chúng biết sự không nên khác khu vực thân thể của hầu hết loài, chư Thiên thân thể tốt đẹp uy nghiêm, hàng chén bộ mức độ hùng mạnh dạn mẽ, loài rồng cả thân hình thô bỉ xấu xa, bầy cua trạnh tanh hôi yếu yếu. Ðều là thân thể, vì sao có giỏi xấu khác nhau? Ðó là lúc bình sanh địa điểm thân, khẩu, ý thi thố lành hay gây tạo ra dữ. Nghiệp lành cảm thân xuất sắc đẹp; nhơn dữ chiêu cảm quả xấu xa, vì chưng tự tâm tạo nên rồi tự thọ. Mong muốn chúng sinh được thân thể xuất sắc đẹp khỏe mạnh mạnh, để hưởng niềm hạnh phúc trong cõi người, trong kinh Thiện sanh tiên phật cặn kẽ chỉ dạy dỗ cách ăn ở hợp pháp trong mái ấm gia đình về nhơn đạo, lấy tử vi ngũ hành cấm có tác dụng căn bản. Bất tiếp giáp sinh nhằm gây tạo thiện nhân, cảm thành quả đó thể xinh đẹp trẻ trung và tràn đầy năng lượng sống lâu ở tương lai. Ko trộm cắp gian tham để làm thành nghiệp lành, hưởng trọn quả no ấm vừa đủ cho thân thể giỏi đẹp. Trừ dâm tà để chiêu cảm toàn thân đoan trang, thuộc hưởng phúc gia đình. Né vọng ngữ nhằm được tiếng nói điều hòa, trong trẻo. Và kiêng rượu để khỏi phạm mấy điều trên, cùng xây dựng ở bây giờ và vị lai, bộ trí óc sáng sủa suốt.

2. ý niệm Thiên thừa: Trọn vẹn năm giới cấm, nhân đạo vẫn hoàn thành, đào tạo chắc chắn là nghiệp chủng người tốt lành nơi tự tâm, và sau đây khi thuần thục đang cảm lấy thân thể loại người tốt đẹp mạnh mẽ khỏe, ngôi trường thọ, giọng hay, óc sáng nhằm hưởng niềm hạnh phúc nơi cõi người. Bên trên cõi người còn có các cõi Trời, về thân thể, các phương diện mọi hơn người; không như thân bạn phải bầu sinh dơ nhúa, âu sầu vì những vị Trời được hóa sanh. Thân thể cực kỳ xinh đẹp, to lớn giống nhau, các căn đầy đủ, thấy suốt, nghe xa, được thần thông tự tại theo ý muốn, thiết bị nhu dụng tự nhiên và thoải mái có, cho tới khỏi toàn bộ bịnh tật. Thân thể thường trẻ trung và tràn đầy năng lượng luôn, vẫn mãi tươi tắn không già; không phải như thân fan đều không tránh khỏi nỗi đau đớn vì bịnh hoạn, bức bách bởi già yếu. Thân thể các loài trong cụ gian, chỉ tất cả thân Trời là hơn hết, từ phần nhiều điều giỏi đẹp của thân, nhẫn đến việc thọ dụng.

Từ đâu chiêu cảm được sự thù win ấy? cũng giống như đã nói sống trước, tạo ra nghiệp nhơn gì thì tự vai trung phong sẽ lưu lại nghiệp nhơn ấy, với sẽ chuyển hiển thị quả quả thật vậy.

Như vậy ngay sống dưới tia nắng mặt trời, thì láng của thứ ấy thẳng; trái lại, đồ gia dụng ấy trơn ắt cong, muốn được bóng trực tiếp thì bắt buộc sửa sang mang lại vật ấy thật ngay. Cũng tương tự muốn thừa hưởng thân Tròi, yêu cầu vun trồng nghiệp nhơn Trời. Phật dạy 10 điều lành gọi là “Thập thiện nghiệp” tức là các đức tánh tốt, vạc sanh tự thân, khẩu, ý tưởng, thật hành hoàn toàn 10 nghiệp lành. Tự chổ chính giữa trong sạch, thì nghiệp chủng có công suất tốt đẹp, sẽ cảm lâu thân thù thắng, ko bịnh tật, khỏi già nua, ngôi trường thọ sinh hoạt cõi Trời.

Ðức Phật chỉ dạy dỗ những vì sao và trái báo cùng với sự tu hành, để khỏi bị mọi thân xấu xa, đau đớn và được cảm hiện những thân cường tráng, vui vẻ tốt tươi của fan và Trời; chính là “Nhơn vượt Phật giáo” thuộc “Thiên vượt Phật giáo” đối với thân thể.

Mặc dù vui vẻ sinh hoạt thân người, tuy vậy thân người còn đề xuất bị tám điều khổ lụy. Dầu thù win ở thân Trời, song thân Trời chưa thôi nạn vô thường, lúc nghiệp nhơn sẽ mãn (ngũ suy tướng mạo hiện). Vì Trời và người đều còn là một phàm phu trong tam giới, vậy thân người và thân Trời chưa phải là địa điểm đáng ham, buộc phải trong Phật giáo còn tồn tại ba Thừa hết sức thoát ngoài vòng khổ lụy của tía cõi, tức là:Thanh văn thừa, Duyên giác quá và bồ tát thừa.

3. Quan niệm Nhị thừa:

a) Thân bất tịnh: Lấy nhỏ mắt của sản phẩm Nhị thừa xem khu vực thân thể, chỉ là 1 trong những giống dơ nhớp, bởi vì nhiều chất dơ dáy uế hòa hiệp. Các Ngài chỉ cảm giác nó là hiện tượng kỳ lạ của muôn điều khổ sở, buộc ràng không có mảy may chỉ đáng điện thoại tư vấn là vui thú, nên bao gồm câu “Thân vi khổ bổn”. Và thân thể là chỗ nhơ, góp toàn bộ sự dơ dáy nhớp, thuộc để rồi rã rời tan nát, nên gồm câu “Thị thân bất tịnh, biện pháp nang xú uế”, cùng “Thị thân vô thường, vớ quy tán diệt”. Thí điểm xem đông đảo sự buồn bã ở trong trần gian từ đâu nhưng mà có? hợp lý và phải chăng do khu vực thân thể; các sự khó khăn như: lạnh, nóng, đói, khát, mỏi, đau, nghịch trái, v.v... Phần đa thuộc nơi về chỗ thọ, mà thọ có ra là bởi lục căn tiếp xúc với lục trần, thân thể là nơi nương của lục căn, đề nghị sự khổ thọ mang thân có tác dụng gốc. Vả lại, fan đời không gì khổ bằng: thời điểm sanh khổ cực kêu la, lúc già lụm cụm run rẩy, lúc bé đau, yếu đuối bứt rứt, khi chết giãy giụa hãi hùng, bốn bài toán đại khổ ấy, lại là chiếc khổ sanh, trụ, dị, diệt, của thân thể.

Xưa tư thầy Tỳ kheo đến ở đời sự sợ sệt, sự rét giận, sự dâm dục cùng với sự đói khát là khổ nhứt. Ðã bị Phật quở trách trách bởi vì chưa xét mang đến thân là nơi bắt đầu của muôn điều khổ. Không thân thì các sự khổ: sợ, giận, dâm, đói trường đoản cú đâu nhưng có. Thấu đáo cố kỉnh cho câu “Thân vi khổ bổn” cùng câu “Thân như oan thù”. Sự bẩn thỉu nhớp hôi rình của thân thể chẳng thể tả xiết. Tín đồ ta không nhớ quá khứ, ko nghĩ mang đến vị lai, chỉ dòm nơi hiện tại và cần sử dụng nào là áo xống phủ che, làm sao là xạ mùi hương xông ướp, nhằm tự làm say mê mình, trước lô hôi tanh bất tịnh.

Thử quan sát đến các chất tự cửu năng khiếu (9 lỗ cống) vào thân chảy ra, trường đoản cú mình cũng đã quá ghê của mình, chưa kể đến với thân của người khác, đề xuất trong kinh gồm câu “Chư khổ lưu lại bất tịnh”.

Làn da mỏng tanh là một cái đãy mà trong số ấy chứa đầy những: máu, mủ, thịt, xương, đàm dãi và đại đi tiểu v.v... Liệu có còn gì khác ghê tởm bằng lúc một thân bạn bị lột cả da với bị banh xé. Câu “Cách nang xú uế” đang từ miệng Phật thốt ra để cảnh tỉnh giấc kẻ say đắm. Thân dơ dáy nhớp hiện tại từ đâu nhưng mà có? từ ngày trước: điểm tinh, giọt huyết hòa lẫn trong lúc nghiệp thức vọng tưởng mê cuồng với sự giao phù hợp của bố mẹ mà kết thành. Sự dơ dáy của tinh huyết, sự đáng nhờm của bào thai, thiệt không cây viết mực nào tả hết, cho tới sau này nghiệp thức vẫn xa lìa, thân thể sẽ xanh cứng, sẽ sình chương, vẫn nứt nở ra lần để triển khai ổ đến đám giòi tửa, có tác dụng chỗ cho ruồi con kiến bu đậu, cùng để huyết ra các chất dơ bẩn nhớp nhứt với hôi tanh nhứt. Lúc bắt đầu kết hợp: vọng tưởng tinh máu bất tịnh; khi to lớn,: đàm đạnh, phân đái máu mủ bất tịnh. Lúc chết tan rã hôi tanh bất tịnh. Vậy nên thân người là một trong những vật bất tịnh nhứt trong các vật bất tịnh. Từ đầu đến cuối, khi mới tượng sanh mang đến lúc lỗi mất, thảy hầu hết toàn là bất tịnh.

Trong thân bẩn thỉu nhớp bất tịnh, xứng đáng ghê tởm nhất ấy, còn tồn tại một sự nhưng nếu thấy hiểu, fan ta sẽ không thể ham hy vọng gì về thân thể. Từ dịp nào cho lúc nào, lúc nào cũng ráp ranh đến chỗ tiêu diệt. Ðang con trẻ trung, thấm thoát sẽ già nua. Tự cái trẻ trung và tràn trề sức khỏe tươi tắn, ko bao lâu đổi thành yếu đuối, mệt nhọc, nhăn nheo. Trong khoảng thời hạn ấy, chần chờ bao nhiêu là sự thay đổi vô thường. Thân thời gian trước không yêu cầu là thân năm nay, thân tháng trước không hẳn là thân mon tới, thân thời buổi này không cần là thân ngày hôm qua, cho tới từng giờ đồng hồ từng phút, từng gần kề na đã và đang đổi khác. Ðã gồm đổi thay, vớ phải có lúc tiêu diệt, không ai có thể dừng được sự đổi khác nhanh nệm của thân, và không tồn tại gì bảo đảm được chiếc họa trạng hấp tấp mà mọi tín đồ đều sợ: “cái chết”. Mạng sinh sống không không giống chỉ mành treo chuông, chỉ chực đứt dây là rớt bể, nên bao gồm câu: “Nhơn mạng tại thở gian”. Một hơi thở ra nhưng mà không hít vào, tức là đời sinh sống của thân không còn, giờ tung rã chuẩn bị đến. Than ôi! Thân là gốc khổ, thân là bất tịnh, thân là vô thường, tất cả gì đáng sợ, có gì đáng chán bằng thân. Ở nơi thân không tồn tại máy mún, chỉ hoàn toàn có thể tạm hotline là đáng trìu mến, đáng buồn tiếc!

Người tu hạnh Nhị thừa, quán ngay cạnh thấy thân như vậy, nên nhàm chán nơi thân, khiếp sợ sinh tử vô thường, tởm nhờm hôi tanh nhớp nhúa, cho nên nên vội lo trường đoản cú lợi, vội ý muốn thoát ly thân, nhưng mà tu các pháp môn tu siêu diệt thoát ly tam giới. Có tín đồ thấy rõ thân là khổ sở nhơ dáy vô hay như trên, rồi thừa sợ, thừa nhờm, bèn lập cập tìm giải pháp xa lìa mau chóng: “tự tử”. Mấy kẻ ấy lầm to. Chúng ta tự tử nhằm chóng thoát khỏi thân, mà người ta không biết rằng bao gồm họ đang bồi đắp đến thân được chắc hẳn rằng lâu dài. Do thân có ra là do nghiệp nhơn, thân là trái của nghiệp nhơn, hy vọng khỏi quả yêu cầu trừ nhơn. Nay nhơn cứ tạo, cứ gieo mà mong mỏi đừng tất cả quả, quyết hẳn tất yêu được. Không không giống nào bạn sợ nhẵn mình, mong bóng mình không hiện, nhưng cứ chạy vào ánh nắng. Lúc Phật còn tại cầm đã có một người dân có ý tưởng sai trái này, đó là ông Phước Tăng tỳ kheo, ghét thân già yếu đau khổ, toan bay thân bằng phương pháp treo cổ bên trên bờ suối, bèn bị ngài Mục Kiền Liên mắng mỏ trách là khờ dại, cùng chia sẻ trình bày chánh lý mang đến nghe. Sợ già, đau, sống, bị tiêu diệt mà cấp quyên sinh, thiệt là quay lại gây tạo ra sự già, đau, sống, chết. Người ta tất cả thể hoàn thành bỏ thân hiện nay tại, tuy vậy không thể rời quăng quật muôn ngàn thân sẽ có được ở vị lai, lúc nghiệp hoặc hãy còn. Nghiệp hoặc còn thì lúc thân này hư, tất lại tạo thành thân khác, bao gồm thân không giống tất phải gồm già, đau, sống, chết, khổ sở. Như vậy, mong muốn thoát hẳn khổ lụy vì chưng thân thể, yêu cầu đoạn trừ nơi bắt đầu gốc hiển thị thân, tức là phải chấm dứt hoặc chướng cùng nghiệp nhơn.

b) Thân đưa hợp: mẫu gốc “hoặc nghiệp” sẽ trừ, thì dòng ngọn là “thân” tức nhiên buộc phải khô mục. Nhơn đã hết thì quả cũng tự mất. Thân sau không hề chiêu cảm thì các khổ lụy ko nương đâu nhưng có, tức là an vui giải thoát. Chấm dứt được nghiệp hoặc thì vô lậu huệ sanh, thành bực Nhị thừa Thánh nhơn. Ðến trên đây thân thể so với các bực này không hề thiệt thân thể, nhưng chỉ là việc kết cấu của ngũ ấm, xuất xắc thập nhị xứ. Trong lúc người thường xuyên nhận là thiệt có thân thể, bao gồm đầu phương diện tay chân, có hình dung động tác, mà với huệ chứng của các Ngài thấy là sắc, là thọ, cho tới là thức; hay thấy là: sắc, thinh, hương, vị, xúc, pháp; là nhãn, nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý; mỗi món có phần vị riêng, không có cái gì hoàn toàn có thể gọi là thân thể? không giống nào như sinh sống xa tất cả thấy một nhiều rừng liên lạc um tùm, mà khi đến gần kề, thì chỉ thấy cây xanh rời rạc, thể của rừng không thể là thật. Cảnh giới ấy so với người chưa hội chứng đến, thật khó khăn nhận hiểu, thân chỉ không thiệt có, nó bao gồm chỉ là có với nghiệp thức của họ thôi. Nó đẹp, nó đáng ưa, cũng chỉ là cân xứng với tình vọng ô nhiễm, xinh đẹp so với người người, chưa chắc hẳn xinh đẹp với loài khác. Bạn nữ Tây Thi fan đời mệnh danh là đẹp, là đáng yêu, nhưng mà chim chạm chán chim sợ cất cánh xa, cá thấy cá sợ hãi lẫn trốn. Buộc phải thân cô gái Tây Thi có thể thiệt là đẹp xứng đáng yêu, thì sao chim cá lại sợ hãi hãi? hợp lý sự rất đẹp ấy, chỉ là vì đồng nghiệp của chủng loại người. Cho đến thân thể dáng vẻ tác dụng, chỉ tất cả với con mắt thường xuyên của người . Một mỹ nhân cực kì lộng lẫy, trường hợp ta dùng quang tuyến cơ mà xem, thì người đẹp không còn, mà chỉ hiển hiện nay là bộ xương hồng trắng, và nếu ta cần sử dụng kính chiếu đại vội trên ngàn lần, thì ta chỉ thấy đó là một trong đống da thịt tránh rạc, phương pháp nhau từng khoảng. Ví như mọi bạn đều mang bé mắt quang tuyến, thuộc kính chiếu đại vội vàng trên ngàn lần, thì thử hỏi thân đây, còn tồn tại cái gì thiệt là thân như trước.

Huệ nhãn của những vị Nhị vượt Thánh nhơn cũng thế. Ðối với người thường là thân thể xinh đẹp, với các Ngài thì thân thể còn ko có, huống nữa là xinh đẹp. Chẳng yêu cầu là duyên cảnh khác, mà địa điểm thấy biết gồm sai khác. Cũng đồng một cảnh, song vì thức trí khác nhau, bắt buộc chỗ nhận thấy thành không đồng. Do không thể thấy là thật có thân thể, nên các Ngài không hề sanh lòng luyến ái chỗ thân không còn có niệm: thân mình, thân người, vì toàn bộ đều đồng là ngũ ấm, là lục căn, lục trần; bên dưới huệ nhãn của các ngài, và không chỉ có thế đều đồng là tứ đại trả hợp: da, thịt, gân, xương, tóc, móng toàn là địa đại; tinh, huyết, đàm, nhớt, nước mắt, mồ hôi, toàn về thủy đại; ánh nắng mặt trời thuộc về hỏa đại; thuộc sự chuyển động thuộc về phong đại. Tứ đại trường hợp trái nhau, thì thân thể làm thế nào đặng có. Rõ biết thân thể là hư vọng, thì cả thảy phiền não tự trừ, vày thân là căn bạn dạng của ái nhiễm khi bấy tiếng vô bửa trí phát sinh vĩnh viễn thoát ly sống chết trong cha cõi, tức là rốt ráo được Nhị quá Phật giáo.

4. Quan niệm Ðại thừa

a) Thân như huyễn hóa: mở rộng tầm quan lại niệm, thân thể đối với hàng tu quán Ðại thừa, là một trong những giả pháp do sự kết cấu của sắc vai trung phong và không rời kế bên thức. Bởi vì danh ngôn, té chấp, hữu chi ba món huân tập chỗ tự thức, sản xuất thành danh và sắc công năng, khi đầy đủ duyên bèn gửi hiện, hôn phối thể, rồi bám lấy dung nhan thân, làm cho tự thể sanh giác thọ, và cùng rất thân đồng an đồng nguy; khi thức không còn chấp trì, thì thân hoại diệt. Thân ko tự có, vì chưng thức biến đổi mà có, thân ko tự thể, rước thức có tác dụng thể, body là thức, bên cạnh thức không thân. Thân có là vì thức công suất biến hiện, công năng hiện thân, bởi những nghiệp duyên huân tập chỗ thức mà lại thành. Nghiệp duyên có ra, lại nương khu vực thân mà lại phát khởi nên thân thể là pháp hư giả, vị thức thay đổi hiện. Tuy vậy từ nơi thân thể tạo thành nghiệp nhiễm tuyệt tịnh, có tác dụng duyên huân tập chỗ tự tâm, khiến cho tự trọng tâm chuyển thành công năng nhiễm tuyệt tịnh. Thân thể cùng công suất xoay chuyển làm nhơn duyên mang lại nhau, có không phải thiệt có, không chưa hẳn thiệt không, thiệt đồng huyễn hóa. Vị đó đề nghị với tiệm trí của Ðại thừa thì thân thể như huyễn hiện. Bởi như huyễn không thực sự có, phải không sa vào lỗi tăng ích của phàm phu, thuộc lỗi vọng chấp thường còn của nước ngoài đạo. Bởi vì như huyễn, giả gồm chẳng đề nghị không hẳn, đề nghị khỏi bị lỗi tổn bớt của Nhị thừa với chấp đoạn khử của tà giáo.

Bồ tát nương khu vực huyễn thân, tu như huyễn pháp môn, ngừng huyễn ái kiến, độ huyễn hữu tình, triệu chứng huyễn Thánh quả. Vì chưng thấy thân như huyễn hóa, toàn hư vọng, không còn ái trước nơi thân, buộc phải phiền não ko sanh. Ko ái trước chỗ thân, thì khỏi vị thân mà yêu cầu thối thất đạo hạnh. Thọ vô lượng thân, tu hành trải qua vô lượng kiếp, nhưng mà với bồ tát, không có một mảy may niệm tưởng là bao gồm thọ thân, cùng gồm xả thân.

Mảy niệm còn không, huống gì tất cả kiếp số, nên gồm câu: “Thọ thị khổ... Kiếp số phi kiếp số”. Do thân tùy duyên như huyễn sanh, sinh tức vô sanh; thân tùy duyên như huyễn khử diệt tức vô diệt, nên có câu: “Chúng duyên đưa hiệp, hỏng vọng danh sanh, chúng duyên ly tán, hỏng vọng danh diệt”. Ko sanh ko diệt tức là “thật tướng”. Cổ đức có câu: “Huyễn thân bổn tự không tịch, sinh du như cảnh hình tượng - Giác liễu nhứt rứa không, huyễn thân tu du triệu chứng thật tướng”. Ðó là từ nơi thân, quán “giả” nhập “không”, triệu chứng “trung đạo”.

b) Thân mình với vũ trụ là một: Thêm lên một từng nữa, người thương tát cửa hàng thân mình có nghĩa là toàn thể vũ trụ, là toàn thể chúng sanh. Vì chưng sao? toàn bộ các pháp những đắp đổi làm cho duyên, đối đãi cùng với nhau. Một pháp này còn có ra, là vì đối đãi với những pháp kia, những pháp kia bao gồm ra, là vì đối đãi cùng với pháp này. Thân biểu hiện có, là nhờ vào vũ trụ đối đãi làm cho duyên, vũ trụ quay trở về là do sự đối đãi của thân thể mà lại có. Duyên chỗ vũ trụ mà tất cả thân thể, thì thân thể là vũ trụ. Duyên khu vực thân thể mà có vũ trụ, thì thiên hà là thân thể. Vũ trụ với thân thể không nhì không khác. Thân mình và toàn thể vũ trụ, thân bạn cũng toàn cục vũ trụ. Cho tới thân của tất cả hữu tình, cũng số đông là thân thể vũ trụ. Tổng thể vũ trụ là thân mình, mà tổng thể vũ trụ cũng chính là thân của tất cả hữu tình, cần thân mình cũng là toàn thể thân tất cả hữu tình, với thân hữu tình là toàn cục thân mình. Thiên hà thể tánh viên mãn, thì thân mình cùng thân tất cả hữu tình, thể tánh cũng hồ hết viên mãn.

III.THÂN PHẬN CỦA bé NGƯỜI ÐÁNG CHÁN tuyệt KHÔNG ÐÁNG CHÁN

1. Thực trạng và địa vị của con bạn trong vũ trụ như thế nào?

Như vào phần vũ trụ quan lại đã tất cả nói, quả đât có phân chia ra tía từng bậc là: Dục giới, sắc đẹp giới cùng Vô dung nhan giới. Sống trong Dục giới là gần như sanh đồ dùng còn bị lòng dục không đúng sử, điều khiển, rất thực dục, dâm dục. Rất nhiều loài sống trong Dục giới là: súc sinh, ngạ quỷ, địa ngục, a tu la, bạn và chư thiên.

Như gắng là bạn cũng sống cùng một cảnh giới với các loài vừa nhắc trên. Vẫn biết vào sáu loại ấy thì vị thế con người được xếp vào hạng nhì, mà lại dù sao thì cũng là sống vào một thực trạng không tự tín gì, vày là thực trạng mà công ty tể là lòng dục. Cho nên vì thế Phật hay dạy: “Nước mắt chúng sinh nhiều hơn thế nữa bốn biển”, là thế! Lòng dục yên cầu những sự ham muốn về vật hóa học như thèm ăn, thèm ngủ, thèm ái ân... Nói tóm lại là thèm ý muốn được vừa lòng những hoan lạc về ngũ quan. Nhưng lại đâu sẽ hết! Con người còn ham mong được thỏa mãn những nhu cầu về tinh thần: ham mong chiếm đoạt, ham muốn về chế ngự, ham muốn phô trương... Tức là tham danh tham lợi.

Nhưng giả dụ tham nhưng được thỏa mãn tất cả, thì cũng giảm thiểu khổ. Ở đây, trái lại, lòng dục không bao giờ được thỏa mãn nhu cầu cả. Hoạ chăng thì còn rất có thể thỏa mãn trong thời điểm tạm thời trong chốc lát. Và như vậy lại càng nguy hiểm, vị chẳng không giống gì tín đồ khát cơ mà uống nước mặn, càng uống càng khát.

Loài fan bị trói buộc vào lòng dục, như con ngựa bị buộc vào cổ xe, cứ buộc phải kéo chạy mãi, không bao giờ được yên nghỉ.

Hơn nữa, lòng dục ấy đó là cái mầm xung bỗng giữa chủng loại này với loài khác: người nào cũng mong được thỏa mãn lòng dục của mình, cho nên vì vậy sanh ra vị kỷ, làm cho khổ cho những người khác cùng loài khác để mình được vui. Bởi đó, mà mỗi chúng sanh là 1 trong những kẻ kẻ thù của phần nhiều chúng sanh khác, và cõi đời này là 1 bãi chiến trường, mà trong mỗi phút mỗi giây, có lần khần bao nhiêu là chiến sỹ bị té gục. Do đó cõi mặt trận ấy cũng là một bãi tha ma to lớn vô cùng. Theo Phật dạy thì đó là 1 trong biển khổ mênh mông!

Biển khổ bao la sóng lụt trời,

Khách è chèo một dòng thuyền trôi,

Thuyền ai ngược gió, ai xuôi gió?

Xét lại, thuộc trong đại dương thảm thôi!

2. Tánh chất vô thường cùng vô bửa của con fan

Con tín đồ khổ do lòng dục, con bạn còn khổ không chỉ có thế vì nhị tánh chất căn phiên bản sau đây:

a) Vô thường: phần lớn vật sinh sống đời không đứng lặng một chỗ, mà biến chuyển di động luôn luôn luôn trong từng phút, từng tiếp giáp na. Thân phút trước, chưa hẳn là thân phút sau. Cứ trong mỗi phút giây, bao nhiêu triệu tế bào trong người đang bị tiêu diệt và bị vắt thế. Con người thì tham được sống, mà con người cứ bị kéo dần dần về cõi chết. Càng mong muốn được sinh sống chừng nào, lại càng sợ chết chừng ấy. Sự lay động mau lẹ, trường đoản cú tóc xanh đến bội bạc đầu, chẳng không giống gì một giấc chiêm bao.

b) Vô ngã: nhỏ người cũng tương tự mọi vật, tại vì có là vì nhân duyên hòa hợp. Con bạn chỉ là một cái tên, là 1 trong những giả danh để gọi dòng hội hợp của năm uẩn là: sắc, thọ, tưởng, hành, thức. Khi đầy đủ nhân duyên chúng nó tập phù hợp lại thì điện thoại tư vấn là sống, khi nó chảy ra thì chết. Trong thời hạn uẩn ấy, có cái gì chủ tể, thuần nhất đâu? Vả lại, tức thì năm uẩn ấy cũng không có cái làm sao là thuần nhất, nhưng cũng lại vày sự tập hợp của lục đại.

Không thường cơ mà tưởng là thường, không xẻ mà tưởng là bao gồm ngã. Ðó cũng tức là cái mê mờ lớn số 1 của nhỏ người. Cùng cũng chính bới cái mê mờ ấy mà bé người đau đớn lại càng khổ cực thêm.

3. Kĩ năng của bé người

Xét như trên, thì thân phận con bạn thật là đáng chán. Vậy thì bọn họ đành thất vọng, buông xuôi tay mà than khóc để chờ chết hay sao? Ta còn niềm tin cậy gì ngơi nghỉ con tín đồ nữa chăng?

Tất nhiên là có! Phật dạy: “Chúng sanh đều có tác dụng thành Phật”. Nói một giải pháp khác, nhỏ người, tuy nhiên sống trong nhức khổ, nhưng đều phải có Phật tánh. Với dòng Phật tánh ấy, con người có thể thoát ra khỏi hoàn cảnh tối tăm của mình. Ðể thoát ra khỏi yếu tố hoàn cảnh ấy, nhỏ người không nhất thiết phải quỳ lụy, cầu xin tại một đấng như thế nào khác, mà vì tự lực và hành vi của mình. Chỉ gồm mình bắt đầu tự giải thoát cho chính mình được nhưng mà thôi. Con người, chính là vị sáng chế của đời mình. Khi mê thì con bạn tự khiến cho mình nhức khổ, nhưng lúc biết mình mê nhưng mà tìm cách thoát thoát khỏi cảnh mê, thì con người đó là kẻ tự ốm dựng niềm hạnh phúc cho mình.

Ðó là ưu điểm của con người, đó cũng là niềm tin cậy lớn của nhỏ người. Ðứng về một phương diện, thì thân phận con fan thật xứng đáng chán. Tuy vậy đứng về một góc nhìn khác, thì con người thật đáng phấn khởi.

Cho nên nói rằng nhân sinh quan của đạo phật là ảm đạm cũng sai hẳn, mà nói rằng lạc quan lại cũng không đúng hẳn. Sáng sủa hay ai oán còn tùy sống phương diện quan gần kề của mình.

C. KẾT LUẬN

Rút đa số nhận xét trên, bạn có thể nào tóm lại rằng: khi trong mê, thì thân phận con tín đồ thật là bi đát. Tuy vậy khi bước đầu nhận được mình mê, thì bé người có thể hoán cải được thực trạng và cuộc sống của mình.

Nhưng làm cụ nào nhằm hoán cải? Làm cố gắng nào để gửi mê thành ngộ? Làm núm nào để chuyển khổ thành vui? May thay! lý thuyết của đức Phật bao gồm đấy, người chỉ dẫn phương thức chuyển mê thành ngộ, chuyển khổ thành vui còn đó.

Chúng ta chỉ với gia công tu tập, thì cụ nào cũng chuyển đổi được thực trạng buồn thảm của chúng ta. Cho nên vì vậy đức Phật thường dạy: Cảnh Ta bà này cũng tức là cảnh Phật. Bạn cũng là Phật.

*